پيش از آنکه به بررسی شکل و محتوای گزارش بازرسان در مجمع عمومی بپردازم لازم می دانم که وظايف اين مسؤولين را که در اساسنامه مشخصاً ذکر شده است با هم مرور کنيم:
ماده36– مجمع عمومی عادی .... از اشخاص حقیقی یا حقوقی را برای مدت یک سال مالی به عنوان بازرس / بازرسان / انتخاب میکند , انتخاب مجدد آنان بلامانع است .
"تعداد بازرسان باید عدد فرد باشد مثلاً یک یا سه نفر "
تبصره1– در صورت فوت یا ممنوعیت قانونی و یا استعفای بازرس / بازرسان / اصلی , هیئت مدیره مکلف است ظرف ده روز بازرس / بازرسان / علی‌البدل را به ترتیب آراء بیشتر برای بقیه مدت دعوت نماید .
تبصره2– حق‌الزحمه و پاداش بازرسان با تصویب مجمع عمومی تعیین میگردد .
تبصره3– تا زمانی که بازرس / بازرسان / جدید انتخاب و قبولی سمت نکرده‌اند بازرس / بازرسان / قبلی کماکان مسئولیت بازرسی را به عهده دارند .
ماده37– وظایف بازرسان تعاونی به شرح زیر است :
1- نظارت مستمر بر انطباق نحوه اداره امور تعاونی و عملیات و معاملات انجام شده با اساسنامه و قوانین و مقررات و دستورالعملهای مربوطه .
2- رسیدگی به حسابها , دفاتر , اسناد – صورتهای مالی از قبیل ترازنامه و حسابهای عملکرد و سود و زیان , بودجه پیشنهادی و گزارشات هیئت مدیره , مجمع عمومی , شخصاً و یا در صورت لزوم با استفاده از کارشناس که در این صورت پرداخت هزینه کارشناس با تصویب مجمع عمومی بر عهده تعاونی خواهد بود .
3- رسیدگی به شکایات اعضاء و ارائه گزارش به مجمع عمومی و مراجع ذیربط .
4- تذکر کتبی تخلفات موجود در نحوه اداره امور تعاونی به هیئت مدیره و مدیرعامل و تقاضای رفع نقص .
5- نظارت بر انجام حسابرسی و رسیدگی به گزارشهای حسابرسی و گزارش نتیجه رسیدگی به مجمع عمومی تعاونی و مراجع ذیربط .
تبصره1– بازرس موظف است / بازرسان موظفند / گزارش جامعی راجع به وضعیت تعاونی به مجمع عمومی عادی سالیانه تسلیم کند .
گزارش بازرس باید لااقل 10 روز قبل از تشکیل مجمع عمومی عادی سالیانه جهت مراجعه صاحبان سهام در مرکز تعاونی آماده باشد . در صورتیکه تعاونی بازرسان متعدد داشته باشد هریک می‌تواند به تنهایی وظایف خود را انجام دهد . لیکن کلیه بازرسان باید گزارش واحدی تهیه کنند . در صورت وجود اختلاف نظر بین بازرسان , موارد اختلاف با ذکر دلیل در گزارش ذکر خواهد شد.
تبصره2– بازرس / بازرسان / حق دخالت مستقیم در اداره امور تعاونی را نداشته ولی می‌تواند / می‌توانند / بدون حق رای در جلسات هیئت مدیره شرکت کند / کنند / و نظرات خود را نسبت به مسائل جاری تعاونی اظهار نظر دارد / دارند / .
ماده38– در صورتیکه هریک از بازرسان تشخیص دهد که هیئت مدیره و یا مدیرعامل در انجام وظایف محوله مرتکب تخلفی شده و به تذکرات ترتیب اثر نمی‌دهند , مکلف است از هیئت مدیره تقاضای برگزاری مجمع عمومی فوق‌العاده برای رسیدگی به گزارش خود را بنماید.
ماده39– بازرس / بازرسان / نسبت به تخلفاتی که در انجام وظایف خود مرتکب میشود طبق قواعد عمومی مربوط به مسئولیت مدنی مسئول است.
توضيحات:
طبق ماده 36، تعداد بازرسان تعاونی می بايست عدد فرد باشد در حالی که در وب سايت تعاونی (تصوير ذيل) تنها 2 بازرس ظاهراً فعاليت می نمايند که همين امر تخطی از اين ماده می باشد. (در صورت عدم حضور بازرس سوم بازرس علی البدل می بايست جایگزين می گرديد که ظاهراً نامی از ايشان نيست) البته به جهت آنکه در بازرسی تصميمات بصورت منفرداً اتخاذ می گردد و اجماع بازرسان ملاک نيست از برخی تعاريف چنين بر می آيد که فرد بودن تعداد اعضاء بازرس ضرورت ندارد ليکن در مورد تعاونی ما در ماده 50 اساسنامه انتخاب 3 بازرس برای تعاونی در نظر گرفته شده است.

در زير آنچه که بايد از گزارش بازرسان طبق قوانين فوق الاشاره انتظار داشت ذکر شده است و همچنين در ادامه آن تخلف بازرسان عنوان شده است:

طبق بند1 ماده 37: انطباق نحوه اداره امور تعاونی و عملیات و معاملات انجام شده با اساسنامه و قوانین و مقررات و دستورالعملهای مربوطه

تخلف بازرس: کوتاهی در تذکر به هيأت مديره در خصوص برگزاری در زمان مشخص مجمع عمومی عادی که با توجه به تأخير پيش آمده بصورت فوق العاده برگزار شده است.

-2رسیدگی به حسابها , دفاتر , اسناد – صورتهای مالی از قبیل ترازنامه و حسابهای عملکرد و سود و زیان , بودجه پیشنهادی و گزارشات هیئت مدیره , مجمع عمومی , شخصاً و یا در صورت لزوم با استفاده از کارشناس که در این صورت پرداخت هزینه کارشناس با تصویب مجمع عمومی بر عهده تعاونی خواهد بود .

تخلف بازرس: با توجه به عدم تخصيص بودجه و در پی آن عدم انجام امور حسابرسی (که البته در 6 سال گذشته انجام نشده است) بازرسان هيچگونه گزارش مالی از هيأت مديره ندارند تا تأييد نمايند و عدم درخواست حسابرسی از هيأت مديره و پيگيری آن که از مهمترين وظايف بازرس تعاونی می باشد تخلف سنگينی است در حالی که با انتخاب خود به عنوان بازرس متعهد به انجام اينگونه وظايف بازرسی بوده اند.

-3 رسیدگی به شکایات اعضاء و ارائه گزارش به مجمع عمومی و مراجع ذیربط .

تخلف بازرس: بارها از طرق مختلف اعضاء اعتراض خود را نسبت به عملکرد تعاونی به سمع و نظر هيأت مديره رسانده اند و بارها نيز مديرعامل با جواب های حاشيه ای و دور از موضوع موضع گيری نموده است، اين در حالی می باشد که اثری از بازرس تعاونی، و رد و يا قبول ضعف در عملکرد هيأت مديره نمی باشد.


-4 تذکر کتبی تخلفات موجود در نحوه اداره امور تعاونی به هیئت مدیره و مدیرعامل و تقاضای رفع نقص .

تخلف بازرس: نمونه مصداقی که اکنون به چشم می خورد:      در حالی که مدت زمان زيادی از انتقال محل اصلی تعاونی می گذرد ليکن مجمع عمومی فوق العاده ای در تاريخ 10 آبان جهت اصلاح نشانی تعاونی در نظر گرفته شده است، جای سئوال می باشد که تاکنون بازرسان چرا هيچگونه تذکر کتبی از اين تخلف در اداره تعاونی به هيأت مديره نداده اند.  

 
-5 نظارت بر انجام حسابرسی و رسیدگی به گزارشهای حسابرسی و گزارش نتیجه رسیدگی به مجمع عمومی تعاونی و مراجع ذیربط .تخلف بازرس: در حالی که بازرسان تعاونی مطلع از عدم انجام حسابرسی در 5 سال گذشته تعاونی بوده اند چرا در مدت يک سال و اندی که در اين سمت قرارداشته اند در خواست حسابرسی و گزارش نتيجه به مجمع را ننموده اند

تبصره1– بازرس موظف است / بازرسان موظفند / گزارش جامعی راجع به وضعیت تعاونی به مجمع عمومی عادی سالیانه تسلیم کند .گزارش بازرس باید لااقل 10 روز قبل از تشکیل مجمع عمومی عادی سالیانه جهت مراجعه صاحبان سهام در مرکز تعاونی آماده باشد . در صورتیکه تعاونی بازرسان متعدد داشته باشد هریک می‌تواند به تنهایی وظایف خود را انجام دهد . لیکن کلیه بازرسان باید گزارش واحدی تهیه کنند . در صورت وجود اختلاف نظر بین بازرسان , موارد اختلاف با ذکر دلیل در گزارش ذکر خواهد شد.تخلف بازرس: در حالی که در اين تبصره به صراحت نگاشته شده است که بازرس بايد لااقل 10 روز قبل از تشکيل مجمع عمومی عادی گزارش خود را جهت مراجعه صاحبان سهام در تعاونی آماده داشته باشد با تماس های اينجانب مشخص گرديد هيچگونه گزارش از سوی بازرسان در تعاونی موجود نمی باشد

 تبصره2– بازرس / بازرسان / حق دخالت مستقیم در اداره امور تعاونی را نداشته ولی می‌تواند / می‌توانند / بدون حق رای در جلسات هیئت مدیره شرکت کند / کنند / و نظرات خود را نسبت به مسائل جاری تعاونی اظهار نظر دارد / دارند / .ماده38– در صورتیکه هریک از بازرسان تشخیص دهد که هیئت مدیره و یا مدیرعامل در انجام وظایف محوله مرتکب تخلفی شده و به تذکرات ترتیب اثر نمی‌دهند , مکلف است از هیئت مدیره تقاضای برگزاری مجمع عمومی فوق‌العاده برای رسیدگی به گزارش خود را بنماید.تخلف بازرس: مواردی که در فوق اشاره گرديد و موارد ديگری که خارج از اين پست مطلب می باشد حکايت از آن دارد که بازرسان می بايست زودتر از زمان رفع مسئوليت اقدام به برگزاری مجمع و بيان تخلفات هيأت مديره می نمودند آيا بازرسان امضاهای جمع آوری شده از اعضاء و اعتراضات اعضاء را نشنيده اند.

ماده39– بازرس / بازرسان / نسبت به تخلفاتی که در انجام وظایف خود مرتکب میشود طبق قواعد عمومی مربوط به مسئولیت مدنی مسئول است.

 جدای از اين ماده که تخلف بازرس را طبق مسؤوليت مدنی ايشان می داند، هر سه بازرس، بازرسان قبلی و آتی همگی در برابر خداوند متعال و کليه اعضاء تعاونی مسئول بوده و می بايست پاسخگوی کوتاهی در انجام وظيفه و سلب اعتماد قريب به 500 عضو تعاونی باشند.

در پايان اضافه می نمايم که قانون نحوه نگارش گزارش بازرسان را مشخص ننموده است و تنها به لفظ گزارش جامع اکتفا نموده است اما همانگونه که در فوق نيز پرداخته شد گزارش مذکور می بايست برگرفته از عملکرد بازرسان با توجه به شرح وظايف مشخص آنها باشد.